{"id":4880,"date":"2022-04-11T21:30:00","date_gmt":"2022-04-11T18:30:00","guid":{"rendered":"https:\/\/yalpertem.com\/blog\/?p=4880"},"modified":"2022-04-11T21:44:14","modified_gmt":"2022-04-11T18:44:14","slug":"bit-kadar-degeri-var-nicholas-carr-ceviri","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/yalpertem.com\/blog\/2022\/04\/11\/bit-kadar-degeri-var-nicholas-carr-ceviri\/","title":{"rendered":"B\u0130T kadar de\u011feri var, Nicholas Carr (\u00c7eviri)"},"content":{"rendered":"<p>Nicholas Carr&#8217;\u0131n Harvard Business Review&#8217;da 2003&#8217;te yay\u0131mlanan <a href=\"https:\/\/hbr.org\/2003\/05\/it-doesnt-matter\" target=\"_blank\" rel=\"nofollow noopener\">IT Doesn\u2019t Matter<\/a> makalesinin \u00e7evirisi. Y\u0131llar \u00f6nce ilgimizi \u00e7ekti\u011fi i\u00e7in H\u00fcseyincan ile \u00e7evirmeye ba\u015flam\u0131\u015ft\u0131k. Sonra b\u00f6yle taslak olarak kalm\u0131\u015ft\u0131. H\u00fcseyincan&#8217;dan rica ettim buraya koyal\u0131m diye, belki arada bakar geli\u015ftiririz. \u0130lgisini \u00e7eken, okuyan olursa da belki \u00f6neri yapar, birlikte d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcr\u00fcz. Yarat\u0131c\u0131 ba\u015fl\u0131k \u00f6nerisi i\u00e7in de Onur&#8217;a te\u015fekk\u00fcrler.<\/p>\n<hr \/>\n<h2>B\u0130T kadar de\u011feri var<\/h2>\n<p style=\"text-align: right;\"><em>\u00c7eviri: H\u00fcseyincan Ery\u0131lmaz, Yi\u011fitalp Ertem<\/em><\/p>\n<p><span style=\"font-weight: 400;\">1968\u2019de Intel \u00e7al\u0131\u015fan\u0131 gen\u00e7 m\u00fchendis Ted Hoff, bilgisayar\u0131n i\u015flem g\u00fcc\u00fc i\u00e7in gerekli devreleri k\u00fc\u00e7\u00fck bir silikon par\u00e7an\u0131n \u00fczerine yerle\u015ftirmenin yolunu buldu. Mikroi\u015flemcilerin icad\u0131 masa\u00fcst\u00fc bilgisayarlar, yerel ve geni\u015f b\u00f6lge a\u011flar, kurumsal yaz\u0131l\u0131mlar ve internet gibi i\u015f d\u00fcnyas\u0131n\u0131 de\u011fi\u015ftiren bir dizi teknolojik at\u0131l\u0131m\u0131n \u00f6n\u00fcn\u00fc a\u00e7t\u0131. Bug\u00fcn, muhtemelen hi\u00e7 kimse bili\u015fim teknolojilerinin ticaretin bel kemi\u011fi haline geldi\u011fine itiraz edemez. Bili\u015fim teknolojileri tekil i\u015fletmelerin operasyonlar\u0131na temel te\u015fkil ederken, geni\u015f alanlara yay\u0131lm\u0131\u015f tedarik zincirlerini birbirlerine ba\u011flamakta ve <\/span><span style=\"font-weight: 400;\">i\u015fletmelerle<\/span><span style=\"font-weight: 400;\"> hizmet sa\u011flad\u0131klar\u0131 m\u00fc\u015fteriler aras\u0131nda giderek b\u00fcy\u00fcyen bir a\u011f tesis etmektedir. Bilgisayar sistemlerinin yard\u0131m\u0131 olmaks\u0131z\u0131n dolar ya da euro art\u0131k g\u00fc\u00e7l\u00fckle el de\u011fi\u015ftirmekte.\u00a0<\/span><\/p>\n<p><span style=\"font-weight: 400;\">Bili\u015fim teknolojilerinin g\u00fcc\u00fc ve mevcudiyeti artt\u0131k\u00e7a, harcama al\u0131\u015fkanl\u0131klar\u0131na da yans\u0131d\u0131\u011f\u0131 \u00fczere \u015firketler s\u00f6z konusu teknolojileri ba\u015far\u0131lar\u0131 i\u00e7in daha da kritik kaynaklar olarak g\u00f6rmeye ba\u015flad\u0131lar. U.S. Department of Commerce\u2019s Bureau of Economic Analysis\u2019in 1965\u2019te ger\u00e7ekle\u015ftirdi\u011fi \u00e7al\u0131\u015fmaya g\u00f6re, sermayenin o y\u0131l sarf etti\u011fi harcamalar\u0131n %5\u2019ten az\u0131 bili\u015fim teknolojilerine gitmi\u015fti. 1980\u2019lerin ba\u015flar\u0131nda ki\u015fisel bilgisayarlar\u0131n piyasaya s\u00fcr\u00fclmesiyle bu de\u011fer %15\u2019lere y\u00fckseldi. 1990\u2019lar\u0131n ilk y\u0131llar\u0131nda %30\u2019u sonlar\u0131na do\u011fru ise %50\u2019yi bulmu\u015ftu. D\u00fcnya genelinde i\u015fletmeler son d\u00f6nem durgunlu\u011fa ra\u011fmen, BT \u00fczerine her y\u0131l 2 trilyon dolar\u0131n \u00fcst\u00fcnde para harcamaya devam ediyor.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"font-weight: 400;\">Fakat, BT\u2019ye g\u00f6sterilen ihtimam harcanan dolarlardan \u00e7ok daha derinlere uzan\u0131r. Y\u00fcksek mevkilerdeki y\u00f6neticilerin de\u011fi\u015fen tav\u0131rlar\u0131nda ortadad\u0131r bu durum. 20 y\u0131l \u00f6nce, y\u00f6neticilerin b\u00fcy\u00fck \u00e7o\u011funlu\u011fu, bilgisayarlar\u0131 en iyi ihtimalle sekreterler, analistler ve teknisyenler gibi d\u00fc\u015f\u00fck seviye \u00e7al\u0131\u015fanlara havale edilen proleter arac\u0131 -yaz\u0131 ve hesap makinas\u0131- olarak hakir g\u00f6rmekteydi. De\u011fil enformasyon teknolojisini stratejisine katan, parmaklar\u0131 bilgisayar klavyesine dokunmu\u015f y\u00f6netici olduk\u00e7a nadir bulunuyordu. Bug\u00fcn bu tamam\u0131yla de\u011fi\u015fti. \u015eimdi CEO\u2019lar bili\u015fim teknolojisinin stratejik de\u011feri, rekabet \u00fcst\u00fcnl\u00fc\u011f\u00fc sa\u011flayabilmek i\u00e7in nas\u0131l kullan\u0131laca\u011f\u0131, i\u015f modellerinin dijitalle\u015ftirilmesi hakk\u0131nda d\u00fczenli aral\u0131klarla konu\u015fmalar yap\u0131yorlar. Bir\u00e7o\u011fu BT yat\u0131r\u0131mlar\u0131ndan farkl\u0131la\u015fma ve avantaj elde etme konusunda yeni fikirler edinmek \u00fczere CIO\u2019lar\u0131 k\u0131demli y\u00f6netim grubuna atad\u0131 ya da stratejik dan\u0131\u015fmanl\u0131k firmalar\u0131 ile anla\u015ft\u0131.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"font-weight: 400;\">S\u00f6z konusu de\u011fi\u015fim basit bir varsay\u0131ma dayan\u0131r: IT\u2019nin her yerdeli\u011fi ve her andal\u0131\u011f\u0131 g\u00fc\u00e7lendik\u00e7e ayn\u0131 \u00f6l\u00e7\u00fcde stratejik de\u011feri de artar. Makul\u00a0 hatta sezgisel bir varsay\u0131m. Fakat, yanl\u0131\u015f. Bir kayna\u011f\u0131 ger\u00e7ekte stratejik yapan -s\u00fcrd\u00fcr\u00fclebilir rekabet avantaj\u0131na temel olu\u015fturacak kapasiteyi sa\u011flayan- her zaman her yerde olabilme de\u011fil az bulunurluktur. Rakipler kar\u015f\u0131s\u0131nda \u00fcst\u00fcnl\u00fck ancak onlar\u0131n sahip olamad\u0131\u011f\u0131 veya yapamad\u0131\u011f\u0131 bir \u015feye sahip olarak ya da yaparak kazan\u0131l\u0131r. \u015eimdiye kadar, BT\u2019nin temel fonksiyonlar\u0131- veri depolamas\u0131, veri i\u015flemesi, ve veri transferi- herkes i\u00e7in ula\u015f\u0131labilir ve kar\u015f\u0131lanabilir durumda<\/span><span style=\"font-weight: 400;\">. Sahip oldu\u011fu g\u00fc\u00e7 ve etki alan\u0131 BT teknolojilerini potansiyel stratejik kaynaklardan emtia fakt\u00f6r\u00fcne d\u00f6n\u00fc\u015ft\u00fcrmeye ba\u015flad\u0131. \u0130\u015f yapabilmek i\u00e7in herkesin \u00f6demesi gereken ama kimseye farkl\u0131l\u0131k\/avantaj sa\u011flamayan harcamalar haline geldiler.\u00a0<\/span><\/p>\n<p><span style=\"font-weight: 400;\">BT en anla\u015f\u0131l\u0131r bi\u00e7imde son iki y\u00fczy\u0131lda end\u00fcstriyi yeniden \u015fekillendiren teknolojilerle -buharl\u0131 motor ve tren yolundan telgraf, telefon, elektrik jenerat\u00f6r\u00fc ve i\u00e7ten yanmal\u0131 motora- birlikte de\u011ferlendirilebilir. Bu teknolojilerin tamam\u0131, ticaret altyap\u0131s\u0131 i\u00e7erisine in\u015fa edildikleri k\u0131sa periyotlarda ileri-g\u00f6r\u00fc\u015fl\u00fc \u015firketlerin avantajlar sa\u011flayabilecekleri f\u0131rsatlar yaratt\u0131lar. Fakat kullan\u0131labilirlikleri artt\u0131k\u00e7a ve maliyetleri d\u00fc\u015ft\u00fck\u00e7e -her zaman ve her yerde olmaya ba\u015flad\u0131k\u00e7a- \u00fcretim girdisi halini ald\u0131lar. Stratejik bak\u0131\u015f a\u00e7\u0131s\u0131ndan g\u00f6r\u00fcnmez hale geldiler, art\u0131k \u00f6nemli de\u011fillerdi. Bu bug\u00fcn bili\u015fim teknolojilerine olan\u0131n birebir ayn\u0131s\u0131, ve bunun kurumsal \u015firket y\u00f6netimleri i\u00e7in olas\u0131 sonu\u00e7lar\u0131 olduk\u00e7a derin.<\/span><\/p>\n<h3><span style=\"font-weight: 400;\">Yiten avantaj<\/span><\/h3>\n<p><span style=\"font-weight: 400;\">Bir\u00e7ok yorumcu, ilk sahneye \u00e7\u0131kt\u0131klar\u0131 d\u00f6nemler itibar\u0131yla \u00f6nceki teknolojiler ve \u00f6zellikle internetin yay\u0131lmas\u0131 sonras\u0131 BT aras\u0131nda paralellikler bulundu\u011funa i\u015faret ediyor. Fakat kar\u015f\u0131la\u015ft\u0131rmalar\u0131n \u00e7o\u011funlu\u011fu, ya sadece teknolojilere ili\u015fkin yat\u0131r\u0131mlar\u0131n da\u011f\u0131l\u0131m\u0131na -y\u00fckseli\u015f ve d\u00fc\u015f\u00fc\u015f d\u00f6ng\u00fcs\u00fc- ya da teknolojilerin b\u00fct\u00fcn ekonomilerin ya da end\u00fcstrilerin operasyonlar\u0131n\u0131n yeniden \u015fekillenmesindeki rollerine odaklan\u0131yor. Teknolojilerin etkilerini \u015firketler aras\u0131 rekabet seviyesinde nas\u0131l g\u00f6sterdikleri ya da g\u00f6steremediklerine dair pek az \u015fey s\u00f6ylenmektedir. Yine de tarihin en \u00f6nemli derslerinden baz\u0131lar\u0131n\u0131 y\u00f6neticilere sundu\u011fu ortadad\u0131r.\u00a0<\/span><\/p>\n<p><span style=\"font-weight: 400;\">Tescilli teknolojiler ile altyap\u0131 teknolojileri aras\u0131nda bir ayr\u0131m yap\u0131lmas\u0131na ihtiya\u00e7 var. Tescilli teknolojilere, fiilen ya da etken tek bir \u015firket taraf\u0131ndan sahip olunabilir. Bir ila\u00e7 firmas\u0131 \u00f6rne\u011fin bir ila\u00e7 familyas\u0131 i\u00e7in temel te\u015fkil eden bir patenti veya bile\u015fimi elinde tutabilir. End\u00fcstriyel bir \u015firket rakiplerinin kopyas\u0131n\u0131 \u00fcretmekte zorlanacaklar\u0131 \u00fcretim s\u00fcreci teknolojisine y\u00f6nelik yenilik\u00e7i bir y\u00f6ntem ke\u015ffedebilir. T\u00fcketim malzemeleri \u00fcreten bir \u015firket \u00fcr\u00fcn\u00fcne di\u011fer \u015firketlerinkine nazaran daha uzun raf \u00f6mr\u00fc sa\u011flayacak yeni ambalajlama materyali \u00fczerinde imtiyaz sahibi olabilir. Muhafaza edildi\u011fi s\u00fcrece, tescilli teknolojiler \u015firketlerin rakiplerinden daha fazla k\u00e2r kald\u0131rmalar\u0131n\u0131 m\u00fcmk\u00fcn k\u0131lacak uzun erimli avantajlara dayanak olu\u015fturabilirler.\u00a0<\/span><\/p>\n<p><span style=\"font-weight: 400;\">Di\u011fer tarafta altyap\u0131 teknolojileri, izole kullan\u0131mlar\u0131 yerine payla\u015f\u0131ld\u0131klar\u0131nda \u00e7ok daha fazla de\u011fer \u00fcretme imkan\u0131 sunar. Kendinizi 19. y\u00fczy\u0131l ba\u015flar\u0131nda hayal edin ve bir imalat \u015firketinin tren yolu d\u00f6\u015feyebilmek i\u00e7in gereken b\u00fct\u00fcn teknolojilerin haklar\u0131n\u0131 elinde bulundurdu\u011funu varsay\u0131n. S\u00f6z konusu \u015firket, isteseydi tedarik\u00e7ileri, fabrikalar\u0131 ve da\u011f\u0131t\u0131mc\u0131lar\u0131 aras\u0131nda imtiyaz hakk\u0131n\u0131 kendinde bulundurdu\u011fu hatlar in\u015fa edebilir, kendi lokomotif ve vagonlar\u0131n\u0131 bu yol \u00fczerinde i\u015fletebilirdi. Ve daha verimli bir \u015fekilde \u00e7al\u0131\u015ft\u0131rabilirdi de. Fakat, daha geni\u015f \u00f6l\u00e7ekli bir ekonomi i\u00e7in b\u00f6ylesi bir d\u00fczenlemenin \u00fcretti\u011fi de\u011fer, tren yolu a\u011f\u0131n\u0131n farkl\u0131 \u015firketleri ve farkl\u0131 al\u0131c\u0131lar\u0131 kapsayacak bi\u00e7imde d\u00fczenlenmesinden \u00fcretilecek de\u011fere k\u0131yasla \u00f6nemsiz olacakt\u0131r. Tren yolu ya da telgraf hatlar\u0131 ya da g\u00fc\u00e7 jenerat\u00f6rleri olsun, altyap\u0131 teknolojilerinin karakteristi\u011fi ve ekonomisi bunlar\u0131n geni\u015f \u00f6l\u00e7ekte payla\u015f\u0131m\u0131n\u0131 ka\u00e7\u0131n\u0131lmaz k\u0131lar- bu teknolojiler genel i\u015fletme altyap\u0131s\u0131n\u0131n par\u00e7alar\u0131 haline gelirler.\u00a0<\/span><\/p>\n<p><span style=\"font-weight: 400;\">Fakat, in\u015fas\u0131n\u0131n erken d\u00f6nemlerinde, bir altyap\u0131 teknolojisi tescilli teknoloji formu alabilir. Teknolojiye olan eri\u015fim engellendi\u011fi m\u00fcddet\u00e7e -fiziksel k\u0131s\u0131tlama, fikri m\u00fclkiyet haklar\u0131, y\u00fcksek maliyet ya da standartlar\u0131n eksikli\u011fi gibi sebepler vas\u0131tas\u0131yla- bir \u015firket bunu rakipleri kar\u015f\u0131s\u0131nda avantaj kazanmak i\u00e7in kullanabilir. 1880\u2019ler gibi ilk elektrik santrallerinin in\u015fa edildi\u011fi bir d\u00f6nemle elektrik \u015febekesinin d\u00f6\u015fendi\u011fi yirminci y\u00fczy\u0131l ba\u015flar\u0131n\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcn. Elektrik bu d\u00f6nemde az bulunan bir kaynakt\u0131, ve bundan istifade eden imalat\u00e7\u0131lar -fabrikalar\u0131n\u0131 santrallerin yak\u0131n\u0131na in\u015fa edenler gibi- \u00e7o\u011funlukla \u00f6nemli bir \u00fcst\u00fcnl\u00fck yakalad\u0131. Y\u00fczy\u0131l d\u00f6n\u00fcm\u00fcnde Birle\u015fmi\u015f Milletler\u2019deki en b\u00fcy\u00fck somun ve civata imalat\u00e7\u0131lar\u0131 Plumb, Burdict, ve Barnard\u2019\u0131n fabrikalar\u0131n\u0131n New York\u2019ta Niagara \u015eelalesi\u2019nin b\u00fcy\u00fck \u00f6l\u00e7ekte enerji \u00fcreten ilk hidroelektrik enerji santrallerinin yak\u0131nlar\u0131na in\u015fa edilmi\u015f olmalar\u0131 tesad\u00fcf de\u011fildi.\u00a0<\/span><\/p>\n<p><span style=\"font-weight: 400;\">\u015eirketler yeni teknolojinin kullan\u0131m\u0131 konusunda \u00fcst\u00fcn kavray\u0131\u015f g\u00f6stererek de rakiplerinin \u00f6n\u00fcne ge\u00e7ebilirler. Elektrik enerjisinin ilk d\u00f6nemi bu duruma yine g\u00fczel bir \u00f6rnek sunar. 19. y\u00fczy\u0131l\u2019\u0131n sonuna dek, bir \u00e7ok \u00fcretici makinalar\u0131n\u0131 \u00e7al\u0131\u015ft\u0131rmak i\u00e7in su bas\u0131nc\u0131na ya da buhara bel ba\u011flamaktayd\u0131. O g\u00fcnlerde g\u00fc\u00e7 tekil, sabit bir kaynaktan- de\u011firmenin su \u00e7ark\u0131ndan mesela- gelmekteydi ve g\u00fcc\u00fc tek tek i\u015f istasyonlar\u0131na da\u011f\u0131tan kasnak ve di\u015flilerden m\u00fcte\u015fekkil detayl\u0131 bir sisteme gerek duyulmaktayd\u0131. \u0130lk defa kullan\u0131labilir hale geldi\u011finde, bir \u00e7ok \u00fcretici elektrik santrallerini tek nokta enerji kaynaklar\u0131n\u0131n ikamesi olarak benimsediler. Ak\u0131ll\u0131 \u00fcreticilerse elektrik g\u00fcc\u00fcn\u00fcn sa\u011flad\u0131\u011f\u0131 en b\u00fcy\u00fck avantajlardan birinin kolayl\u0131kla da\u011f\u0131t\u0131labilirlik oldu\u011funu g\u00f6rd\u00fcler- elektrik do\u011frudan i\u015f istasyonlar\u0131na getirilebilirdi. Fabrikalar\u0131n\u0131 kablolarla d\u00f6\u015feyerek, makinalar\u0131na elektrik motoru y\u00fckleyerek, k\u00fclfetli, hantal ve maliyetli di\u015fli sistemlerden vazge\u00e7erek yava\u015f rakiplerine kar\u015f\u0131 \u00f6nemli bir verimlilik avantaj\u0131 kazanabildiler.\u00a0<\/span><\/p>\n<p><span style=\"font-weight: 400;\">Yeni ve daha verimli i\u015fletim metotlar\u0131n\u0131 m\u00fcmk\u00fcn k\u0131lmas\u0131n\u0131n yan\u0131 s\u0131ra, altyap\u0131sal teknolojiler \u00e7o\u011fu zaman geni\u015f \u00f6l\u00e7ekli pazar de\u011fi\u015fikliklerine \u00f6nc\u00fcl\u00fck eder. Burada, ayn\u0131 \u015fekilde, yakla\u015fmakta olan\u0131 g\u00f6ren bir \u015firket miyop rakiplerinin bir ad\u0131m \u00f6n\u00fcne ge\u00e7ebilir. 1800\u2019lerin ortalar\u0131nda, Amerika azimle tren yollar\u0131n\u0131n in\u015fas\u0131na ba\u015flad\u0131\u011f\u0131nda, uzun mesafelere e\u015fya ula\u015ft\u0131rmak \u00e7oktan m\u00fcmk\u00fcnd\u00fc -y\u00fczlerce buharl\u0131 gemi \u00fclkenin nehirlerinde gidip gelmekteydi. \u0130\u015f insanlar\u0131 tren ta\u015f\u0131mac\u0131l\u0131\u011f\u0131n\u0131n baz\u0131 kademeli iyile\u015ftirmelerle de olsa \u00f6z\u00fcnde buharl\u0131 gemi modelini takip edece\u011fini varsayd\u0131lar muhtemelen. Oysa, tren yollar\u0131n\u0131n daha fazla h\u0131z, kapasite ve daha geni\u015f menzil imkan\u0131 sa\u011flamas\u0131 Amerikan end\u00fcstrisinin yap\u0131s\u0131nda k\u00f6kl\u00fc bir de\u011fi\u015fiklik yaratt\u0131. Sadece hammadde ve end\u00fcstriyel bile\u015fenlerdense, nihai \u00fcr\u00fcn\u00fcn uzak mesafelere ula\u015ft\u0131r\u0131lmas\u0131 da bir anda olduk\u00e7a hesapl\u0131 hale geldi, kitle \u00f6l\u00e7e\u011finde bir t\u00fcketici pazar\u0131 meydana geldi. Daha geni\u015f f\u0131rsatlar\u0131 h\u0131zl\u0131ca \u00f6ng\u00f6ren \u015firketler, b\u00fcy\u00fck \u00f6l\u00e7ekli, kitle-\u00fcretimi ger\u00e7ekle\u015ftirebilecek fabrikalar in\u015fa etmeye at\u0131ld\u0131lar. Sonu\u00e7 olarak ortaya \u00e7\u0131kan \u00f6l\u00e7ek ekonomisi seri im\u00e2lat\u0131n egemenli\u011fine kadarki s\u00fcrede bu \u015firketlere k\u00fc\u00e7\u00fck, yerel fabrikalar\u0131 ezmek i\u00e7in imkan tan\u0131m\u0131\u015f oldu.\u00a0<\/span><\/p>\n<p><span style=\"font-weight: 400;\">Fakat, y\u00f6neticilerin s\u0131kl\u0131kla d\u00fc\u015ft\u00fckleri tuzak avantaj getiren f\u0131rsatlar\u0131n sonsuza kadar mevcut olaca\u011f\u0131 varsay\u0131m\u0131nda bulunmakt\u0131. Altyap\u0131sal teknolojilerden avantaj dev\u015firme penceresi fiiliyatta sadece k\u0131sa bir d\u00f6nem i\u00e7in a\u00e7\u0131k olur. Teknolojinin tecimsel potansiyeli b\u00fcy\u00fck \u00f6l\u00e7ekte de\u011ferlendirildik\u00e7e, \u00e7ok b\u00fcy\u00fck paralar yat\u0131r\u0131ma y\u00f6nlendirildi ve geni\u015flemesi ola\u011fan\u00fcst\u00fc bir h\u0131zla yol ald\u0131. Tren yolu, telgraf ve enerji hatlar\u0131 -hepsi \u00e7\u0131lg\u0131nca bir dizi faaliyet (o kadar \u00e7\u0131lg\u0131ncayd\u0131 ki, tren yollar\u0131n\u0131n in\u015fas\u0131 y\u00fczlerce i\u015f\u00e7inin hayatlar\u0131na m\u00e2l oldu) i\u00e7erisinde kuruldu. Sermaye \u00c7a\u011f\u0131 kitab\u0131nda Eric Hobsbawm, d\u00fcnyan\u0131n toplam tren yolu uzunlu\u011funun 1846\u2019dan 1876\u2019ya 30 y\u0131ll\u0131k d\u00f6nemde 17.424 kilometreden 309.461\u2019e \u00e7\u0131kt\u0131\u011f\u0131n\u0131 bildirir. Ayn\u0131 d\u00f6nemde, toplam buharl\u0131 gemi ta\u015f\u0131mac\u0131l\u0131\u011f\u0131 tonaj\u0131nda da b\u00fcy\u00fck bir patlama ger\u00e7ekle\u015fmi\u015f, ta\u015f\u0131nan miktar 139.973 ton\u2019dan 3.293.072 ton\u2019a \u00e7\u0131km\u0131\u015ft\u0131. Telgraf sisteminin yay\u0131l\u0131m\u0131 daha da s\u00fcratli bir bi\u00e7imde ger\u00e7ekle\u015fti. K\u0131ta Avrupas\u0131nda, 1849\u2019da 2.000 mil telgraf hatt\u0131 varken, ayn\u0131 say\u0131 20 sene sonras\u0131nda 110.000 olmu\u015ftu. Bu \u00f6r\u00fcnt\u00fc elektrik enerjisi ile devam etti. 1889\u2019da 465 olan kamu idarelerince i\u015fletilen ana istasyon say\u0131s\u0131 1917\u2019de 4.364\u2019e y\u00fckselmi\u015f, her birisinin ortalama kapasitesi on kattan daha fazla artm\u0131\u015ft\u0131. <\/span><span style=\"font-weight: 400;\">(A\u015f\u0131r\u0131 yat\u0131r\u0131m\u0131n risklerine\/tehlikelerine dair tart\u0131\u015fma i\u00e7in, yan taraftaki \u201cT<\/span><span style=\"font-weight: 400;\">oo Much of a Good Thing\u201d<\/span><span style=\"font-weight: 400;\">e bak\u0131n\u0131z.)<\/span><\/p>\n<p><span style=\"font-weight: 400;\">Tekil avantaj yaratacak f\u0131rsatlar\u0131n \u00e7o\u011funlu\u011fu b\u00fcy\u00fcme evresinin sonuna do\u011fru kayboldu. Yat\u0131r\u0131ma h\u00fccum edilmesi rekabeti ve kapasiteyi art\u0131r\u0131p fiyatlar\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcr\u00fcrken, teknolojiyi daha geni\u015f \u00f6l\u00e7ekte eri\u015filebilir ve sat\u0131n al\u0131nabilir k\u0131ld\u0131 . Ayn\u0131 anda, geni\u015fleme s\u00fcreci kullan\u0131c\u0131lar\u0131n evrensel teknik standartlar\u0131 benimsemesi ve tescilli sistemlerin h\u00fck\u00fcms\u00fcz k\u0131l\u0131nmas\u0131 y\u00f6n\u00fcnde bir kuvvet yaratt\u0131. En iyi uygulamalar\u0131n yayg\u0131n olarak anla\u015f\u0131lmas\u0131 ve taklit edilerek tatbik edilmesiyle, teknolojinin uygulama bi\u00e7imi dahi standartla\u015fmaya ba\u015flad\u0131. Nihayetinde, bu durum en iyi uygulamalar\u0131n altyap\u0131n\u0131n i\u00e7ine in\u015fa edilmesiyle sonu\u00e7land\u0131, elektriktriklenmenin ard\u0131ndan mesela, b\u00fct\u00fcn fabrikalar \u00e7ok say\u0131da e\u015fit da\u011f\u0131t\u0131lm\u0131\u015f g\u00fc\u00e7 \u00e7\u0131k\u0131\u015flar\u0131 i\u00e7erecek \u015fekilde in\u015fa edildi. Sonu\u00e7 olarak, hem teknoloji hem de kullan\u0131m bi\u00e7imleri metala\u015ft\u0131r\u0131ld\u0131. Geni\u015fleme\/b\u00fcy\u00fcme d\u00f6neminin ard\u0131ndan, \u00e7o\u011fu \u015firketin altyap\u0131sal teknolojilerden umabilece\u011fi anlaml\u0131 avantajlardan geriye bir tek maliyet avantaj\u0131 kald\u0131 -onda bile avantaj\u0131n s\u00fcrd\u00fcr\u00fclmesi olduk\u00e7a zordu.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"font-weight: 400;\">B\u00fct\u00fcn bunlar altyap\u0131sal teknolojilerin rekabeti etkilemedi\u011fi anlam\u0131na gelmez. Etkilerler, fakat etkileri tekil \u015firket seviyesinde de\u011fil, makro ekonomik seviyede hissedilir. \u00d6rne\u011fin, herhangi bir \u00fclke bir teknolojinin kurulumunda gecikmi\u015fse -ulusal tren yolu \u015febekesi, enerji a\u011f\u0131 ya da kom\u00fcnikasyon altyap\u0131s\u0131 olsun -oradaki yerel end\u00fcstriler bundan a\u011f\u0131r zarar g\u00f6recektir. Benzer bi\u00e7imde, e\u011fer spesifik bir end\u00fcstri kolu teknolojinin g\u00fcc\u00fcnden yararlanmakta gecikmi\u015fse, yerinden edilme a\u00e7\u0131s\u0131ndan k\u0131r\u0131lgan bir konuma gelecektir. Her zaman oldu\u011fu gibi, bir \u015firketin kaderi bulundu\u011fu b\u00f6lgeye ve end\u00fcstriye etkiyen b\u00fcy\u00fck \u00f6l\u00e7ekli g\u00fc\u00e7lerinkine ba\u011fl\u0131d\u0131r. Oysa temel nokta, teknolojinin bir \u015firketi di\u011ferlerinden farkl\u0131la\u015ft\u0131rma potansiyelinin -stratejik potansiyelinin- teknolojinin eri\u015filebilirli\u011fi ve sat\u0131n al\u0131nabilirli\u011fi artt\u0131k\u00e7a kar\u015f\u0131 durulmas\u0131 m\u00fcmk\u00fcn olmayan bi\u00e7imde azald\u0131\u011f\u0131d\u0131r.\u00a0<\/span><\/p>\n<h3><span style=\"font-weight: 400;\">BT\u2019nin Metala\u015f((t\u0131r(\u0131l))mas\u0131<\/span><\/h3>\n<p><span style=\"font-weight: 400;\">\u00d6nc\u00fcllerine k\u0131yasla daha karma\u015f\u0131k ve \u015fekillendirilebilir olsa da, BT altyap\u0131sal teknolojinin sahip olaca\u011f\u0131 b\u00fct\u00fcn alamet-i farikalara sahiptir. Karakteristi\u011fi h\u0131zl\u0131 bir metala\u015fma s\u00fcrecini temin edecek kar\u0131\u015f\u0131ma sahiptir. BT, her \u015feyden \u00f6nce bir ta\u015f\u0131ma mekanizmas\u0131d\u0131r -tren raylar\u0131n\u0131n \u00fcr\u00fcn ta\u015f\u0131mas\u0131, g\u00fc\u00e7 hatlar\u0131n\u0131n elektrik ta\u015f\u0131mas\u0131 gibi dijital enformasyon ta\u015f\u0131r. Ve herhangi bir ta\u015f\u0131ma mekanizmas\u0131 gibi, tecrit edilmesine k\u0131yasla payla\u015f\u0131ld\u0131\u011f\u0131nda a\u00e7\u0131k ara daha de\u011ferlidir. BT\u2019nin i\u015f d\u00fcnyas\u0131 i\u00e7erisindeki tarih\u00e7esi, zaman payla\u015f\u0131ml\u0131 merkezi i\u015flemcilerden (mainframe) minibilgisayar tabanl\u0131 yerel a\u011flara, oradan daha geni\u015f ethernet a\u011flar\u0131na, oradan da internete yol alarak, ba\u011flant\u0131sall\u0131\u011f\u0131n ve birlikte \u00e7al\u0131\u015f\u0131labilirli\u011fin y\u00fckseli\u015finin tarih\u00e7esi olmu\u015ftur. Geli\u015fimin her a\u015famas\u0131 teknolojinin daha geni\u015f \u00f6l\u00e7\u00fclerde standardizasyonunu, ve en az\u0131ndan son d\u00f6nemlerinde i\u015flerli\u011finin homojenizasyonunu i\u00e7ermi\u015ftir. Bir\u00e7ok durumda i\u015f uygulamas\u0131n\u0131n gereksinimlere g\u00f6re \u00f6zelle\u015ftirilmesinin getirece\u011fi faydalar izole edilmenin maliyetleri kar\u015f\u0131s\u0131nda yenik d\u00fc\u015fmektedir.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"font-weight: 400;\">BT di\u011fer taraftanayn\u0131 zamanda olduk\u00e7a yinelenebilirdir. Bir bayt veriden daha m\u00fckemmel bir meta d\u00fc\u015f\u00fcnmek g\u00fc\u00e7t\u00fcr ger\u00e7ekten -hi\u00e7bir maliyeti olmadan neredeyse sonsuza dek ve kusursuzca yeniden \u00fcretilebilir. Bir\u00e7ok BT fonksiyonunun sonsuza yak\u0131nsayan derecede \u00f6l\u00e7eklendirilebilirli\u011fi teknik standardizasyon ile birle\u015fti\u011finde tescilli \u00e7o\u011fu yaz\u0131l\u0131m uygulamas\u0131n\u0131 ekonomik anlamda ge\u00e7ersiz k\u0131lar. Ni\u00e7in kendine ait kelime i\u015fleme, e-posta ya da tedarik zinciri y\u00f6netimi uygulamas\u0131 yazas\u0131n ki, hele maliyetin \u00e7ok k\u00fc\u00e7\u00fck bir k\u0131sm\u0131na halihaz\u0131rda tamamlanm\u0131\u015f, en ileri teknoloji \u00fcr\u00fcn\u00fc bir uygulama sat\u0131n alabiliyorken? ekrar \u00fcretilebilir olan sadece yaz\u0131l\u0131mla s\u0131n\u0131rl\u0131 kalmaz. Bir\u00e7ok i\u015f aktivitesi ve s\u00fcreci yaz\u0131l\u0131ma g\u00f6m\u00fcl\u00fc halde bulunur, bu halleriyle s\u00fcre\u00e7ler de ayn\u0131 \u015fekilde yinelenebilir. \u015eirketler genele hitap eden bir yaz\u0131l\u0131m uygulamas\u0131 sat\u0131n ald\u0131klar\u0131ndas\u00fcre\u00e7leri de sat\u0131n alm\u0131\u015f olurlar. Maliyet tasarruflar\u0131 ve farkl\u0131 ortamlarda i\u015fleyebilen bir yap\u0131ya sahip olman\u0131n getirileri ay\u0131rt edicilikten mahrum kalma fedakarl\u0131\u011f\u0131n\u0131 ka\u00e7\u0131n\u0131lmaz k\u0131lar.\u00a0<\/span><\/p>\n<p><span style=\"font-weight: 400;\">\u0130nternet\u2019in ortaya \u00e7\u0131k\u0131\u015f\u0131 BT\u2019nin metala\u015ft\u0131r\u0131lmas\u0131 s\u00fcrecini genele hitap eden uygulamalar\u0131n temini i\u00e7in ideal bir kanal sa\u011flayarak h\u0131zland\u0131rd\u0131. Dahas\u0131, \u015firketler BT ihtiya\u00e7lar\u0131n\u0131 \u00fc\u00e7\u00fcnc\u00fc partilerden \u00fccret bazl\u0131 web servisleri sat\u0131n alarak giderebilecekler -ayn\u0131 elektrik enerjisi ve telekom\u00fcnikasyon hizmetlerini sat\u0131n ald\u0131klar\u0131 bi\u00e7imde. B\u00fcy\u00fck i\u015f-teknoloji sat\u0131c\u0131lar\u0131, Microsoft\u2019tan IBM\u2019e, kendilerini \u015febeke\u2019nin, \u00e7e\u015fitli i\u015f uygulamalar\u0131n\u0131n tedari\u011fi \u00fczerinde kontrol sahibi olacaklar\u0131 BT kurulu\u015flar\u0131, \u015firketleri olarak konumland\u0131rmaya \u00e7aba g\u00f6steriyorlar. Yine ortaya \u00e7\u0131kan sonu\u00e7, BT yeterliliklerinin, daha fazla say\u0131da \u015firket \u00f6zelle\u015fmi\u015f uygulamalar\u0131 jenerik m\u00fcmessilleriyle de\u011fi\u015ftirdik\u00e7e daha da homojenize hale gelmesi.<\/span><span style=\"font-weight: 400;\">\u00a0<\/span><\/p>\n<p><span style=\"font-weight: 400;\">Sonu\u00e7 olarak, \u015fimdiye kadar tart\u0131\u015f\u0131lan b\u00fct\u00fcn sebeplerden, BT h\u0131zl\u0131 fiyat deflasyonuna tabidir. Gordon Moore gelece\u011fi \u00f6ng\u00f6ren, bilgisayar \u00e7iplerindeki i\u015flemci yo\u011funlu\u011funun her iki y\u0131lda ikiye katlanaca\u011f\u0131 iddias\u0131n\u0131 ortaya att\u0131\u011f\u0131nda, i\u015flemci g\u00fcc\u00fcnde meydana gelecek patlama \u00fczerine tahmin yap\u0131yordu. Fakat ayn\u0131 zamanda bilgisayar fonksiyonlar\u0131n\u0131n fiyatlar\u0131ndaki serbest d\u00fc\u015f\u00fc\u015f\u00fc de \u00f6ng\u00f6r\u00fcyordu. \u0130\u015flemci g\u00fcc\u00fc maliyeti durmaks\u0131z\u0131n d\u00fc\u015f\u00fc\u015f g\u00f6sterdi, 1978\u2019te milyon y\u00f6nerge ba\u015f\u0131na 480 dolar\u2019dan 1985\u2019te 50 dolar\u2019a, oradan da 1995\u2019te 4 dolar\u2019a h\u0131z kesmeyen bir trendle d\u00fc\u015ft\u00fc. Benzer d\u00fc\u015f\u00fc\u015fler veri depolama ve iletimi maliyetlerinde ya\u015fand\u0131. BT fonksiyonlar\u0131n\u0131n h\u0131zl\u0131 bi\u00e7imde sat\u0131n al\u0131nabilir konuma geli\u015fi bilgisayar devrimini demokratize etmekle kalmad\u0131, rekabet\u00e7ilerin \u00f6n\u00fcndeki en \u00f6nemli potansiyel engellerden bir tanesini de ortadan kald\u0131rd\u0131. En u\u00e7 BT fonksiyonlar\u0131 dahi herkesin kullanabilece\u011fi konuma geldi.\u00a0<\/span><\/p>\n<p><span style=\"font-weight: 400;\">Bu karakteristik \u00f6zellikler verildi\u011finde, BT evriminin \u00f6nc\u00fc altyap\u0131 teknolojilerinin evrim s\u00fcre\u00e7lerini \u00e7ok yak\u0131ndan yans\u0131lamas\u0131 s\u00fcrpriz say\u0131lmaz. Her bit in\u015fas\u0131 tren yollar\u0131 a\u011f\u0131n\u0131n in\u015fas\u0131 kadar nefes kesici ger\u00e7ekle\u015fmi\u015ftir (\u00e7ok daha az \u00f6l\u00fcm vakas\u0131yla). Baz\u0131 istatistiklere g\u00f6z atal\u0131m. Yirminci y\u00fczy\u0131l\u0131n son \u00e7eyre\u011finde, mikroi\u015flemcilerin i\u015flem g\u00fcc\u00fc 66 bin kat artt\u0131. 1989\u2019dan 2001\u2019e, 12 y\u0131l i\u00e7erisinde, internete ba\u011fl\u0131 sunucular\u0131n say\u0131s\u0131 80.000\u2019den 125 milyon\u2019a ula\u015ft\u0131. Son 10 y\u0131lda, World Wide Web \u00fczerindeki site say\u0131s\u0131 40 milyon\u2019u buldu. Ve 1980\u2019den bu yana, 280 milyon mil fiber-optik kablo d\u00f6\u015fendi -Businessweek\u2019in yak\u0131nlarda belirtti\u011fi \u00fczere, d\u00fcnya \u00e7evresini 11,320 kere sarmaya yetecek kadar.<\/span><\/p>\n<h3><span style=\"font-weight: 400;\">Metala\u015ft\u0131rma Depar\u0131<\/span><\/h3>\n<p><span style=\"font-weight: 400;\">\u00d6nceki d\u00f6nem altyap\u0131 teknolojilerinde nas\u0131l olduysa, daha hala tescilli bir teknoloji gibi sahip olunabildi\u011fi in\u015fa s\u00fcrecinin erken d\u00f6nemlerinde BT ileri g\u00f6r\u00fc\u015fl\u00fc \u015firketlere rekabet avantaj\u0131 yaratabilecekleri bir\u00e7ok f\u0131rsat sundu. Klasik bir \u00f6rnek American Hospital Supply\u2019d\u0131r. \u00d6nde gelen medikal tedarik\u00e7ilerinden AHS 1976\u2019da Analitik Sistemler Otomasyon Sat\u0131n Alma ad\u0131nda yenilik\u00e7i bir sistem ile hastanelere ihtiya\u00e7lar\u0131n\u0131 elektronik olarak sipari\u015f edebilecekleri bir hizmet sundu. \u015eirket i\u00e7inde geli\u015ftirilen yenilik\u00e7i sistem, ana bilgisayar \u00fczerinde tescilli yaz\u0131l\u0131m kullanmakta, hastanelerdeki tedarik uzmanlar\u0131 bu bilgisayara kendi sitelerindeki terminaller arac\u0131l\u0131\u011f\u0131yla\u00a0 ula\u015fabilmektelerdi. Daha verimli sipari\u015f verilebilmesi hastanelerin envanterlerini -dolay\u0131s\u0131yla maliyetlerini- hafifletti, m\u00fc\u015fteriler sistemin kullan\u0131m\u0131n\u0131 \u00e7abucak benimsedi. Ve sistem AHS\u2019ye tescilli oldu\u011fundan, bu durum di\u011fer rekabet\u00e7ileri devre d\u0131\u015f\u0131 b\u0131rakt\u0131. Uzun bir s\u00fcre AHS elektronik sipari\u015f imkan\u0131 sunan tek da\u011f\u0131t\u0131mc\u0131yd\u0131, bu rekabet avantaj\u0131 y\u0131llarca y\u00fcksek\u00fcst\u00fcn finansal sonu\u00e7lar\u0131 beraberinde getirdi. 1978\u2019ten 1983\u2019e AHS\u2019nin sat\u0131\u015f ve karlar\u0131, s\u0131ras\u0131yla y\u0131ll\u0131k %13 ve %18 oranlar\u0131nda art\u0131\u015f g\u00f6sterdi -bu de\u011ferler end\u00fcstri ortalamas\u0131n\u0131n \u00e7ok \u00fcst\u00fcndeydi.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"font-weight: 400;\">AHS, altyap\u0131 teknolojilerinin b\u00fcy\u00fcme\/geni\u015fleme s\u00fcrecinde yayg\u0131n olan karakteristik \u00f6zellikleri, \u00f6zellikle y\u00fcksek maliyet ve standardizasyon yoklu\u011funu kapitalize ederek ciddi bir rekabet \u00fcst\u00fcnl\u00fc\u011f\u00fc edindi. Halbuki 10 y\u0131l i\u00e7erisinde rekabetin \u00f6n\u00fcndeki s\u00f6z konusu bu engeller ortadan kalkt\u0131. Ki\u015fisel bilgisayarlar\u0131n ve paket yaz\u0131l\u0131m uygulamalar\u0131n\u0131n a\u011f ileti\u015fimi standartlar\u0131 ile birlikte ortaya \u00e7\u0131k\u0131\u015f\u0131, tescilli ileti\u015fim sistemlerini kullan\u0131c\u0131lar\u0131 i\u00e7in sevimsiz sahipleri i\u00e7inse ekonomik olmayan bir hale getirdi. Ger\u00e7ekten de, kapal\u0131 do\u011fas\u0131 ve zaman\u0131n gerisinde kalm\u0131\u015f teknolojisi AHS\u2019nin sistemini tahmin edilebilir de olsa ironik bir sapmayla kazan\u00e7tan y\u00fck\u00fcml\u00fcl\u00fc\u011fe d\u00f6n\u00fc\u015ft\u00fcrd\u00fc. AHS\u2019nin 90\u2019lar\u0131n ba\u015flar\u0131nda Baxter Travenol ile birle\u015ferek Baxter International\u2019\u0131 olu\u015fturmas\u0131n\u0131n ard\u0131ndan \u015firket\u2019in k\u0131demli y\u00f6neticileri, Harvard Business School\u2019un vaka \u00e7al\u0131\u015fmas\u0131nda aktar\u0131ld\u0131\u011f\u0131na g\u00f6re ASAP\u2019\u0131n \u201comuzlar\u0131na binen bir y\u00fck\u201d oldu\u011fu g\u00f6r\u00fc\u015f\u00fcnde bulu\u015ftular.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"font-weight: 400;\">Ba\u015fka \u015firketler inovatif, yenilik\u00e7i BT tertipleri arac\u0131l\u0131\u011f\u0131yla \u00f6nemli avantajlar elde ettiler. Sabre rezervasyon sistemi ile American Airlines, paket\/kargo takip sistemi ile Federal Express, ve otomasyon Speedpass \u00f6deme sistemi ile Mobil Oil gibi baz\u0131lar\u0131 BT\u2019yi operasyonel veya pazarlama avantajlar\u0131 edinmek i\u00e7in kulland\u0131lar -rekabete konu bir s\u00fcre\u00e7 ya da aktivitede bir ad\u0131m \u00f6ne \u00e7\u0131kmak i\u00e7in. <\/span><span style=\"font-weight: 400;\">Di\u011ferleri, 1970\u2019lerde finansal enformatik a\u011f\u0131yla Reuters, ya da daha yenilerde, Internet a\u00e7\u0131k art\u0131rmalar\u0131yla eBay, BT\u2019nin end\u00fcstriyi nas\u0131l k\u00f6kl\u00fc \u015fekilde d\u00f6n\u00fc\u015ft\u00fcrece\u011fi ve hakim konumlar\u0131 belirleyicili\u011fine dair \u00fcst\u00fcn \u00f6ng\u00f6r\u00fcye sahiptiler.<\/span><span style=\"font-weight: 400;\"> Birka\u00e7 durumda, \u015firketlerin BT inovasyonlar\u0131 vas\u0131tas\u0131yla kazand\u0131klar\u0131 \u00fcst\u00fcnl\u00fck, \u00f6l\u00e7ek ekonomisi ve marka bilinirli\u011fi gibi orjinal teknolojik \u00fcst\u00fcnl\u00fckten daha \u00f6nemli oldu\u011funu kan\u0131tlayan ilave avantajlar\u0131 da beraberinde getirdi. Wal-Mart ve Dell Computer ge\u00e7ici teknolojik avantajlar\u0131 kal\u0131c\u0131 konumsal avantajlara \u00e7eviren \u015firketlerin bilindik \u00f6rnekleridir.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"font-weight: 400;\">Fakat, BT temelli avantajlar yaratan f\u0131rsatlar giderek azalmaktad\u0131r. En iyi y\u00f6ntemler yaz\u0131l\u0131m uygulamalar\u0131na dahil edilmekte, di\u011fer t\u00fcrl\u00fc kopyalanmaktad\u0131rlar. BT-te\u015fvikli end\u00fcstriyel d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fcmlere gelindi\u011findeyse, ger\u00e7ekle\u015fecek olanlar\u0131n \u00e7o\u011fu ya zaten ger\u00e7ekle\u015fmi\u015f ya da ger\u00e7ekle\u015fme a\u015famas\u0131ndad\u0131r. End\u00fcstri ve pazarlar evrimlerini s\u00fcrd\u00fcrecek, ve elbette baz\u0131lar\u0131 k\u00f6kl\u00fc d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fcmlerden ge\u00e7ecektir -\u00f6rne\u011fin m\u00fczik sekt\u00f6r\u00fcn\u00fcn\/d\u00fcnyas\u0131n\u0131n gelece\u011fi belirsizli\u011fini korumaktad\u0131r. Fakat, tarih altyap\u0131sal teknolojilerin end\u00fcstrileri d\u00f6n\u00fc\u015ft\u00fcrme g\u00fcc\u00fcn\u00fcn in\u015fa s\u00fcrecinin tamamlanmas\u0131na yakla\u015f\u0131ld\u0131k\u00e7a azald\u0131\u011f\u0131n\u0131 g\u00f6stermektedir.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"font-weight: 400;\">Altyap\u0131sal teknolojinin in\u015fas\u0131n\u0131n ne zaman bitece\u011fine dair kimse kesin bir yarg\u0131da bulunamasa da, yine de BT in\u015fas\u0131n\u0131n sonuna ba\u015f\u0131ndan daha yak\u0131n olundu\u011funa dair \u00e7e\u015fitli i\u015faretler mevcuttur. \u0130lkin, BT\u2019nin g\u00fcc\u00fc yerine getirdi\u011fi bir \u00e7ok i\u015f gereksinimini geride b\u0131rakmaktad\u0131\u0131yor. \u0130kinci olarak, temel BT fonksiyonlar\u0131n\u0131n maliyeti, az ya da \u00e7ok herkesin kar\u015f\u0131layabildi\u011fi seviyelere d\u00fc\u015fm\u00fc\u015ft\u00fcr. \u00dc\u00e7, evrensel da\u011f\u0131t\u0131m a\u011f\u0131n\u0131n (\u0130nternet) kapasitesi talebi kar\u015f\u0131lamaktad\u0131r -\u015fu anda ihtiya\u00e7 duydu\u011fumuzdan daha fazla fiber-optik kapasiteye sahibiz. D\u00f6rt, BT sat\u0131c\u0131lar\u0131 kendilerini meta tedarik\u00e7ileri ve hatta hizmet sa\u011flay\u0131c\u0131lar\u0131 olarak konumlamak i\u00e7in acele i\u00e7erisindedir. Son olarak ve a\u00e7\u0131k bir bi\u00e7imde, tarihsel olarak bir altyap\u0131 teknolojisinin in\u015fas\u0131n\u0131n sonuna ba\u015f\u0131ndan daha yak\u0131n olundu\u011funun a\u00e7\u0131k bir g\u00f6stergesi olarak yat\u0131r\u0131m balonu patlam\u0131\u015ft\u0131r. Baz\u0131 \u015firketler halen kopyalanmas\u0131, ekonomik a\u00e7\u0131dan te\u015fvik edici olmayan \u00e7ok\u00e7a \u00f6zelle\u015fmi\u015f uygulamalardan avantajlar koparabilirler, yine de bu firmalar kural\u0131 kan\u0131tlayan istisnalar olacaklard\u0131r.\u00a0<\/span><\/p>\n<p><span style=\"font-weight: 400;\">1990\u2019lara yak\u0131n d\u00f6nemde, internet balonunun zirvede oldu\u011fu d\u00f6nemde, teknolojistler y\u00fckselen dijital gelece\u011fe dair b\u00fcy\u00fck \u00f6ng\u00f6r\u00fclerde bulundular. Pekala \u00f6yle de vuku bulabilirler, ama en az\u0131ndan i\u015f stratejisi a\u00e7\u0131s\u0131ndan gelecek \u00e7oktan geldi.<\/span><\/p>\n<h3><span style=\"font-weight: 400;\">H\u00fccumdan Savunmaya<\/span><\/h3>\n<p><span style=\"font-weight: 400;\">Peki \u015firketler ne yapmal\u0131? \u00d6nceki altyap\u0131 teknolojilerinden pratikte \u00f6\u011frenilebilecek en \u00f6nemli ders \u015fu olabilir: Bir kaynak rekabet a\u00e7\u0131s\u0131ndan olmazsa olmaz fakat strateji i\u00e7in \u00f6nemsiz hale gelmi\u015fse, yaratt\u0131\u011f\u0131 risk getirece\u011fi avantajlardan \u00e7ok daha a\u011f\u0131r basar. Elektri\u011fi d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcn. Bug\u00fcn, hi\u00e7 bir \u015firket i\u015f stratejisini elektrik kullan\u0131m\u0131 \u00e7evresinde kurgulam\u0131yor, halbuki tedari\u011finde en ufak bir gecikme sonu\u00e7lar\u0131 itibar\u0131yla y\u0131k\u0131c\u0131 olabilir (baz\u0131 Kaliforniya i\u015fletmelerinin 2000\u2019deki enerji krizinde ke\u015ffetti\u011fi gibi). BT\u2019yle ili\u015fkili operasyonel riskler say\u0131ca \u00e7ok fazlalar -teknik ar\u0131zalar, eskime, servis kesintileri, g\u00fcvenilmez sat\u0131c\u0131lar ya da i\u015f partnerleri, g\u00fcvenlik a\u00e7\u0131klar\u0131 ve hatta ter\u00f6rizm- ve bu risklerin baz\u0131lar\u0131 \u015firketler s\u0131k\u0131 kontrol edilen tescilli sistemlerden a\u00e7\u0131k, payla\u015f\u0131ml\u0131 sistemlere ge\u00e7tik\u00e7e etkilerini art\u0131rmakta. <\/span><span style=\"font-weight: 400;\">Bug\u00fcn, BT i\u015fleyi\u015finin durmas\u0131 bir \u015firketin \u00fcretim, hizmet sa\u011flama ve m\u00fc\u015fteri ili\u015fkilerini paralize edebilir, itibar\u0131na verece\u011fi zarardan bahsetmiyorum bile.<\/span><span style=\"font-weight: 400;\"> Yine de pek az \u015firket k\u0131r\u0131lgan olduklar\u0131 noktalar\u0131 belirleme ve sa\u011flamla\u015ft\u0131rma \u00fczerine detayl\u0131 bir \u00e7al\u0131\u015fma ger\u00e7ekle\u015ftiriyor. Neler yanl\u0131\u015f gidebilir diye endi\u015felenmek gelecek hakk\u0131nda spek\u00fclasyon yapmak kadar \u015fa\u015faal\u0131 bir i\u015f de\u011fil belki, ama bug\u00fcn i\u00e7in \u00e7ok daha temel bir i\u015f.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"font-weight: 400;\">Uzun vadede, \u015firketlerin y\u00fczle\u015fecekleri en b\u00fcy\u00fck BT riski katastrofik olmaktan \u00f6te alelade bir risk olacak. Basit\u00e7e, fazla para harcama. BT meta olabilir, ve maliyetler her yeni yeterlili\u011fin h\u0131zl\u0131ca payla\u015f\u0131labilmesine imkan verecek seviyede d\u00fc\u015f\u00fcyor olabilir, ama bir\u00e7ok i\u015f fonksiyonu ile sarmal halinde olmas\u0131 ger\u00e7e\u011fi \u015firketlerin harcamalar\u0131 i\u00e7erisinde yine en b\u00fcy\u00fck pay\u0131 alaca\u011f\u0131 anlam\u0131na geliyor. \u015eirketlerin b\u00fcy\u00fck \u00e7o\u011funlu\u011fu i\u00e7in sadece ayakta kalmak bile b\u00fcy\u00fck BT masraflar\u0131 gerektirecektir. \u00d6nemli olan -bu her t\u00fcr meta girdisi i\u00e7in do\u011fru kabul edilir- asli yat\u0131r\u0131mlar\u0131 keyfi, gereksiz ve hatta \u00fcretken olmayanlardan ayr\u0131 tutabilmektir.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"font-weight: 400;\">\u00dcst seviyede daha g\u00fc\u00e7l\u00fc bir maliyet y\u00f6netimi; sistem yat\u0131r\u0131mlar\u0131ndan beklenen getirileri de\u011ferlendirmede daha titiz olmay\u0131, daha basit ve ucuz alternatiflerin ke\u015ffedilmesinde yarat\u0131c\u0131l\u0131\u011f\u0131, ta\u015feron ve di\u011fer ortaklarla ili\u015fkilerde a\u00e7\u0131kl\u0131\u011f\u0131 gerektirir. Halbuki, \u015firketler basit\u00e7e israf\u0131 keserek bile hat\u0131r\u0131 say\u0131l\u0131r tasarruflarda bulunabilir. Ki\u015fisel bilgisayarlar iyi bir \u00f6rnek. \u0130\u015fletmeler eski modelleri yenileme amac\u0131yla her y\u0131l 100 milyondan fazla bilgisayar sat\u0131n al\u0131m\u0131 ger\u00e7ekle\u015ftirmekteler. Oysa bilgisayar kullananlar\u0131n \u00e7o\u011funlu\u011fu sadece birka\u00e7 basit uygulamaya -kelime i\u015fleme, elektronik tablolar, e-posta ve web taramas\u0131- ihtiya\u00e7 duyar. S\u00f6z konusu uygulamalar y\u0131llar i\u00e7erisinde olgunla\u015fm\u0131\u015f teknolojilerdir; bug\u00fcnk\u00fc mikroi\u015flemcilerin sa\u011flad\u0131klar\u0131 i\u015flem g\u00fcc\u00fcn\u00fcn sadece k\u00fc\u00e7\u00fck bir b\u00f6l\u00fcm\u00fcne gereksinim duyarlar. Buna ra\u011fmen \u015firketler, donan\u0131m ve yaz\u0131l\u0131m g\u00fcncellemeleri do\u011frultusunda kararlar almaya devam ediyor.\u00a0\u00a0<\/span><\/p>\n<p><span style=\"font-weight: 400;\">\u0130\u015fin ger\u00e7e\u011fi bu harcamalar\u0131n b\u00fcy\u00fck \u00e7o\u011funlu\u011fu sat\u0131\u015f stratejileri do\u011frultusunda ger\u00e7ekle\u015fmektedir. \u00d6nde gelen donan\u0131m ve yaz\u0131l\u0131m tedarik\u00e7ileri yeni teknolojik \u00f6zellik ve imkanlar\u0131 parselleme konusunda; \u015firketleri bilgisayar, uygulama ve a\u011f ekipmanlar\u0131n\u0131 ihtiya\u00e7 duyulandan daha s\u0131k yenilemeye zorlayacak denli\u00a0 iyi noktalara geldiler. BT m\u00fc\u015fterilerinin omuzlar\u0131ndaki a\u011f\u0131rl\u0131\u011f\u0131 atmalar\u0131n\u0131n, PC yat\u0131r\u0131mlar\u0131n\u0131n uzun vadede g\u00f6sterece\u011fi kullan\u0131\u015fl\u0131l\u0131\u011f\u0131 s\u00f6zle\u015fmeye konu etmelerinin ve g\u00fcncelleme maliyetlerine sert s\u0131n\u0131rlamalar getirmelerinin vakti de geldi. E\u011fer sat\u0131c\u0131lar ayak direrse, \u015firketler a\u00e7\u0131k-kaynak uygulamalar ve sade bilgisayarlar dahil olmak \u00fczere daha ucuz \u00e7\u00f6z\u00fcmlere y\u00f6nelmede, bu baz\u0131 \u00f6zelliklerden fedakarl\u0131kta bulunmalar\u0131n\u0131 gerektirse bile iradeli davranmal\u0131lar. Tasarruf edilecek para i\u00e7in kan\u0131ta ihtiya\u00e7 duyuluyorsa da \u015firketlerin Microsoft\u2019un kar marj\u0131na g\u00f6z atmas\u0131 yeterli olacakt\u0131r.\u00a0\u00a0<\/span><\/p>\n<p><span style=\"font-weight: 400;\">Sat\u0131n al\u0131mlarda pasif kalmalar\u0131n\u0131n yan\u0131 s\u0131ra, \u015firketler IT kullan\u0131mlar\u0131nda da son derece ba\u015ftan savmac\u0131 davranmaktalar. Bu \u00f6zellikle, \u015firketlerin BT giderlerinin yar\u0131s\u0131ndan fazlas\u0131na kar\u015f\u0131l\u0131k gelen veri depolama i\u00e7in ge\u00e7erlidir. \u015eirket a\u011flar\u0131nda depolanan verinin b\u00fcy\u00fck bir k\u0131sm\u0131 \u00fcr\u00fcn\u00fcn yap\u0131m\u0131yla ya da m\u00fc\u015fteriye sunulmas\u0131yla pek az ilgilidir -\u00e7al\u0131\u015fanlar\u0131n terabaytlarca spam dahil olmak \u00fczere kay\u0131tl\u0131 e-posta ve dosyalar\u0131ndan, MP3 ve video kliplerinden olu\u015fur. Computerworld tipik bir Windows a\u011f\u0131nda depolama kapasitesinin %70 kadar\u0131n\u0131n israf edildi\u011fi tahmininde bulunmaktad\u0131r -inan\u0131lmaz gereksiz bir harcama. \u00c7al\u0131\u015fanlar\u0131n dosya kaydetmelerini ayr\u0131m g\u00f6zetmeden ve s\u00fcresiz olarak s\u0131n\u0131rlamak bir \u00e7ok y\u00f6neticiye ho\u015f gelmeyebilir, ama bilan\u00e7oda ger\u00e7ek bir etki yaratacakt\u0131r. Bir \u00e7ok i\u015fletmede BT\u2019nin bask\u0131n sermaye harcamas\u0131 haline geldi\u011fi bir zamanda israf\u0131n ve dikkatsizce kullan\u0131m\u0131n mazereti olamaz.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"font-weight: 400;\">Baz\u0131 y\u00f6neticiler BT harcamalar\u0131 konusunda eli s\u0131k\u0131 olman\u0131n rekabet\u00e7i pozisyonlar\u0131na zarar verece\u011fi konusunda endi\u015felenebilirler. Fakat, \u015firketlerin BT giderleri \u00fczerine yap\u0131lan \u00e7al\u0131\u015fmalar tutarl\u0131 olarak b\u00fcy\u00fck harcamalar\u0131n nadiren iyi finansal sonu\u00e7lar getirdi\u011fini g\u00f6stermektedir. Hatta \u00e7o\u011funlukla tersi s\u00f6z konusudur. 2002\u2019de dan\u0131\u015fman firma Alinean 7.500 b\u00fcy\u00fck Birle\u015fmi\u015f Devletler firmas\u0131n\u0131n BT harcamalar\u0131n\u0131 ve finansal sonu\u00e7lar\u0131n\u0131 incelemi\u015f, en iyi performans g\u00f6sterenlerin elleri en s\u0131k\u0131 firmalardan \u00e7\u0131kt\u0131\u011f\u0131 sonucunu ke\u015ffetmi\u015ftir. En iyi ekonomik sonu\u00e7 veren 25 firma gelirlerinin yaln\u0131zca %0,8\u2019ini BT\u2019ye ay\u0131r\u0131rken, tipik bir \u015firket %3,7\u2019sini harcamaktad\u0131r. Forrester Research taraf\u0131ndan yak\u0131nlarda yap\u0131lan \u00e7al\u0131\u015fma sonu\u00e7lar\u0131 da benzer bir bi\u00e7imde, en m\u00fcsrif BT harcamas\u0131 yapanlar\u0131n nadiren en iyi sonu\u00e7lara ula\u015ft\u0131klar\u0131n\u0131 g\u00f6stermi\u015ftir. Oracle\u2019dan Larry Ellison, en iyi teknoloji sat\u0131\u015f\u00e7\u0131lar\u0131ndan birisi bile, yenilerde bir m\u00fclakat\u0131nda \u201c\u00e7o\u011fu \u015firket BT\u2019ye \u00e7ok fazla harcama yap\u0131yor, kar\u015f\u0131l\u0131\u011f\u0131nda pek az\u0131n\u0131 geri alabiliyor\u201d diyerek s\u00f6z konusu durumu kabul etmi\u015ftir. IT-temelli avantajlara y\u00f6nelik f\u0131rsatlar daralmaya devam ettik\u00e7e, fazla harcama sonucu \u00f6denmesi gerekecek cezalar art\u0131\u015f g\u00f6sterecektir.\u00a0\u00a0<\/span><\/p>\n<p><span style=\"font-weight: 400;\">BT y\u00f6netimi, d\u00fcr\u00fcst\u00e7e s\u00f6ylemek gerekirse s\u0131k\u0131c\u0131 hale gelmi\u015ftir. Ba\u015far\u0131n\u0131n anahtar\u0131, b\u00fcy\u00fck \u00e7o\u011funluktaki \u015firketler i\u00e7in art\u0131k agresif bi\u00e7imde avantaj kovalamaktan de\u011fil gider ve riskleri titizlikle y\u00f6netmekten ge\u00e7mektedir. E\u011fer bir \u00e7ok k\u0131demli y\u00f6netici gibi son 2 sene i\u00e7erisinde BT\u2019ye y\u00f6nelik daha korumac\u0131 bir duru\u015f almaya ba\u015flam\u0131\u015fsan\u0131z, \u00e7oktan do\u011fru yoldas\u0131n\u0131z. As\u0131l zorluk ayn\u0131 disiplini i\u015f d\u00f6ng\u00fcs\u00fc g\u00fc\u00e7lendi\u011finde, BT\u2019nin stratejik de\u011feri hakk\u0131ndaki abart\u0131l\u0131 nakarat yeniden g\u00fcndeme geldi\u011finde korumak olacakt\u0131r.<\/span><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Nicholas Carr&#8217;\u0131n Harvard Business Review&#8217;da 2003&#8217;te yay\u0131mlanan IT Doesn\u2019t Matter makalesinin \u00e7evirisi. Y\u0131llar \u00f6nce ilgimizi \u00e7ekti\u011fi i\u00e7in H\u00fcseyincan ile \u00e7evirmeye ba\u015flam\u0131\u015ft\u0131k. Sonra b\u00f6yle taslak olarak kalm\u0131\u015ft\u0131. H\u00fcseyincan&#8217;dan rica ettim buraya koyal\u0131m diye, belki arada bakar geli\u015ftiririz. \u0130lgisini \u00e7eken, okuyan olursa da belki \u00f6neri yapar, birlikte d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcr\u00fcz. Yarat\u0131c\u0131 ba\u015fl\u0131k \u00f6nerisi i\u00e7in de Onur&#8217;a te\u015fekk\u00fcrler. B\u0130T kadar &hellip; <a href=\"https:\/\/yalpertem.com\/blog\/2022\/04\/11\/bit-kadar-degeri-var-nicholas-carr-ceviri\/\" class=\"more-link\">Continue reading <span class=\"screen-reader-text\">B\u0130T kadar de\u011feri var, Nicholas Carr (\u00c7eviri)<\/span><\/a><\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_jetpack_memberships_contains_paid_content":false,"footnotes":""},"categories":[248],"tags":[279,712],"class_list":["post-4880","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-ceviri","tag-bilisim-sektoru","tag-nicholas-carr"],"aioseo_notices":[],"jetpack_featured_media_url":"","jetpack_sharing_enabled":true,"jetpack_shortlink":"https:\/\/wp.me\/p9WYIs-1gI","jetpack-related-posts":[{"id":5192,"url":"https:\/\/yalpertem.com\/blog\/2022\/08\/31\/kodda-duslemek-dreaming-in-code-rob-lucas-ceviri\/","url_meta":{"origin":4880,"position":0},"title":"Kodda D\u00fc\u015flemek | Dreaming in Code &#8211; Rob Lucas (\u00c7eviri)","author":"yalpertem","date":"31 August 2022","format":false,"excerpt":"\"Benden hay\u0131r yok, sabah \u00e7\u0131k\u0131yorum, gecelere kadar. \u00c7\u00fcnk\u00fc neden, yap\u0131 durmaz. M\u0131knat\u0131s gibi \u00e7eker i\u015f\u00e7iyi kendine. \u0130nan\u0131n, d\u00fc\u015flerime girer benim yap\u0131lar. Pencereleri g\u00f6z olur, \u00fcst\u00fcme dikilir.\" - Melih Cevdet Anday, \u0130sa'n\u0131n G\u00fcncesi Rob Lucas'\u0131n 2010'da New Left Review'da yazd\u0131\u011f\u0131 ki\u015fisel ve politik \"Dreaming in Code\" makalesini y\u0131llar \u00f6nce keyfine \u00e7evirmeye\u2026","rel":"","context":"In &quot;sol&quot;","block_context":{"text":"sol","link":"https:\/\/yalpertem.com\/blog\/category\/sol\/"},"img":{"alt_text":"","src":"https:\/\/i0.wp.com\/yalpertem.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2022\/08\/praksis-dipnot-59.jpeg?resize=350%2C200","width":350,"height":200},"classes":[]},{"id":3416,"url":"https:\/\/yalpertem.com\/blog\/2020\/05\/06\/dave-eggers-coronavirus-hakikatini-duzlestirmek-ceviri\/","url_meta":{"origin":4880,"position":1},"title":"Dave Eggers, Coronavir\u00fcs Hakikatini D\u00fczle\u015ftirmek (\u00c7eviri)","author":"yalpertem","date":"6 May 2020","format":false,"excerpt":"Bir zamanlar birka\u00e7 roman\u0131n\u0131 g\u00fcle g\u00fcle okudu\u011fum ama yeni kitaplar\u0131yla devam eder miyim tam emin olmad\u0131\u011f\u0131m yazar Dave Eggers, The New York Times'ta Coronavir\u00fcs \u00fczerine mizahi bir yaz\u0131 yazm\u0131\u015f. K\u0131sa, komik ve kolay bir yaz\u0131 oldu\u011fu i\u00e7in \u00e7evirelim dedik H\u00fcseyincan ile. Kral i\u00e7in Hologram roman\u0131nda yeni in\u015fa edilmekte olan bir\u2026","rel":"","context":"In &quot;\u00e7eviri&quot;","block_context":{"text":"\u00e7eviri","link":"https:\/\/yalpertem.com\/blog\/category\/ceviri\/"},"img":{"alt_text":"","src":"","width":0,"height":0},"classes":[]},{"id":951,"url":"https:\/\/yalpertem.com\/blog\/2018\/02\/15\/yuval-noah-harari-insan-gelecekte-olacak-mi-wef-ceviri\/","url_meta":{"origin":4880,"position":2},"title":"Yuval Noah Harari &#8211; \u0130nsan Gelecek(te) Olacak M\u0131? [WEF] &#8211; (\u00c7eviri)","author":"yalpertem","date":"15 February 2018","format":false,"excerpt":"Yine yar\u0131m bir \u00e7eviri, fakat \u00e7evirirken bir noktada bunu YouTube'da \u00e7evirmi\u015f olan var m\u0131d\u0131r diye bakt\u0131m, varm\u0131\u015f. \u00d6ylesi daha do\u011fru, az hak yiyen bir yol zaten. Oradan da izlenebilir, benden iyi \u00e7evirmi\u015flerdir kesin. Burada da \u00e7evirdi\u011fim kadar\u0131 metin olarak dursun. Bug\u00fcn sizle gelecek hakk\u0131nda konu\u015fmak istiyorum, t\u00fcr\u00fcm\u00fcz\u00fcn gelece\u011fi, ya\u015fam\u0131n gelece\u011fi\u2026","rel":"","context":"In &quot;\u00e7eviri&quot;","block_context":{"text":"\u00e7eviri","link":"https:\/\/yalpertem.com\/blog\/category\/ceviri\/"},"img":{"alt_text":"","src":"https:\/\/i0.wp.com\/yalpertem.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2018\/02\/yuval-noah-harari-will-the-future-be-human-1024x576.jpg?resize=350%2C200","width":350,"height":200,"srcset":"https:\/\/i0.wp.com\/yalpertem.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2018\/02\/yuval-noah-harari-will-the-future-be-human-1024x576.jpg?resize=350%2C200 1x, https:\/\/i0.wp.com\/yalpertem.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2018\/02\/yuval-noah-harari-will-the-future-be-human-1024x576.jpg?resize=525%2C300 1.5x"},"classes":[]},{"id":2839,"url":"https:\/\/yalpertem.com\/blog\/2019\/11\/13\/ozlu-walserle-tanisma\/","url_meta":{"origin":4880,"position":3},"title":"\u00d6zl\u00fc, Walser&#8217;le Tan\u0131\u015fma","author":"yalpertem","date":"13 November 2019","format":false,"excerpt":"Bu mektuplarda yeni bir yazarla tan\u0131\u015fma, ondan etkilenme, onu T\u00fcrk\u00e7eye \u00e7evirip yay\u0131mlamaya dair samimi (\"i\u00e7ten duydu\u011fum bir yazar\"), entelekt\u00fcel (\"okur i\u00e7in daha iyi olur\") ve profesyonel (\"ka\u00e7a m\u00e2l olur\") ifadeler var. \"Bilmem Robert Walser'i tan\u0131r m\u0131s\u0131n? \u0130svi\u00e7re edebiyat\u0131n\u0131n bence en \u00f6nemli yazar\u0131. Tam bir Kafkaesk korku ve Dostoyevski y\u00fcre\u011fi ve\u2026","rel":"","context":"In &quot;al\u0131nt\u0131&quot;","block_context":{"text":"al\u0131nt\u0131","link":"https:\/\/yalpertem.com\/blog\/category\/alinti\/"},"img":{"alt_text":"","src":"https:\/\/i0.wp.com\/yalpertem.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2019\/11\/tezer-ozlu-ferit-edgu-her-seyin-sonundayim-min-194x300.jpg?resize=350%2C200","width":350,"height":200},"classes":[]},{"id":1969,"url":"https:\/\/yalpertem.com\/blog\/2018\/08\/11\/kazuo-ishiguro-gunden-kalanlarin-cikis-fikri-ceviri\/","url_meta":{"origin":4880,"position":4},"title":"Kazuo Ishiguro &#8211; &#8220;G\u00fcnden Kalanlar&#8221;\u0131n \u00c7\u0131k\u0131\u015f Fikri (\u00c7eviri)","author":"yalpertem","date":"11 August 2018","format":false,"excerpt":"Kazuo Ishiguro 2017'de Toronto Film Festivali'nde s\u00f6yle\u015fi yapm\u0131\u015f. S\u00f6yle\u015fi temelde G\u00fcnden Kalanlar'\u0131n (1989) uyarlamas\u0131 The Remains of the Day (1993) \u00fczerinden bu roman\u0131n uyarlama s\u00fcreci, sinema\/edebiyat ili\u015fkisi ve haf\u0131zan\u0131n kendi romanc\u0131l\u0131\u011f\u0131ndaki merkezi rol\u00fc \u00fczerine. \u00c7evirdi\u011fim k\u0131s\u0131m, konu\u015fman\u0131n ba\u015f\u0131nda (00:00 - 05:14) Ishiguro'nun roman\u0131n ana karakteri ba\u015fu\u015fak Stevens'\u0131n temsil etti\u011fi iki\u2026","rel":"","context":"In &quot;\u00e7eviri&quot;","block_context":{"text":"\u00e7eviri","link":"https:\/\/yalpertem.com\/blog\/category\/ceviri\/"},"img":{"alt_text":"","src":"https:\/\/i0.wp.com\/yalpertem.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2018\/08\/kazuo-ishiguro-tiff-2017.png?resize=350%2C200&ssl=1","width":350,"height":200,"srcset":"https:\/\/i0.wp.com\/yalpertem.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2018\/08\/kazuo-ishiguro-tiff-2017.png?resize=350%2C200&ssl=1 1x, https:\/\/i0.wp.com\/yalpertem.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2018\/08\/kazuo-ishiguro-tiff-2017.png?resize=525%2C300&ssl=1 1.5x, https:\/\/i0.wp.com\/yalpertem.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2018\/08\/kazuo-ishiguro-tiff-2017.png?resize=700%2C400&ssl=1 2x, https:\/\/i0.wp.com\/yalpertem.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2018\/08\/kazuo-ishiguro-tiff-2017.png?resize=1050%2C600&ssl=1 3x, https:\/\/i0.wp.com\/yalpertem.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2018\/08\/kazuo-ishiguro-tiff-2017.png?resize=1400%2C800&ssl=1 4x"},"classes":[]},{"id":4152,"url":"https:\/\/yalpertem.com\/blog\/2021\/03\/14\/ulrich-kohler-neden-politik-filmler-yapmiyorum-ceviri\/","url_meta":{"origin":4880,"position":5},"title":"Ulrich K\u00f6hler, Neden Politik Filmler Yapm\u0131yorum (\u00c7eviri)","author":"yalpertem","date":"14 March 2021","format":false,"excerpt":"ifs internationale filmschule k\u00f6ln gmbh Ulrich K\u00f6hler'in 2007'de yazd\u0131\u011f\u0131 Neden Politik Filmler Yapm\u0131yorum yaz\u0131s\u0131n\u0131 \u00e7evirdim. \u0130ngilizce \u00e7evirisinden \u00e7evirdi\u011fim i\u00e7in iki kat anlam kaymas\u0131 olabilir. Yaz\u0131yla Marco Abel'in The Counter-Cinema of the Berlin School kitab\u0131nda kar\u015f\u0131la\u015fm\u0131\u015ft\u0131m. K\u00f6hler, metni bu s\u0131n\u0131fland\u0131rman\u0131n pejoratif kullan\u0131m\u0131na dair de bir serzeni\u015fle kapat\u0131yor. *** Ken Loach -\u2026","rel":"","context":"In &quot;\u00e7eviri&quot;","block_context":{"text":"\u00e7eviri","link":"https:\/\/yalpertem.com\/blog\/category\/ceviri\/"},"img":{"alt_text":"","src":"https:\/\/i0.wp.com\/yalpertem.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2021\/03\/ulrich-kohler-min.jpg?resize=350%2C200","width":350,"height":200,"srcset":"https:\/\/i0.wp.com\/yalpertem.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2021\/03\/ulrich-kohler-min.jpg?resize=350%2C200 1x, https:\/\/i0.wp.com\/yalpertem.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2021\/03\/ulrich-kohler-min.jpg?resize=525%2C300 1.5x, https:\/\/i0.wp.com\/yalpertem.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2021\/03\/ulrich-kohler-min.jpg?resize=700%2C400 2x"},"classes":[]}],"amp_enabled":true,"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/yalpertem.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/4880","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/yalpertem.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/yalpertem.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/yalpertem.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/yalpertem.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=4880"}],"version-history":[{"count":4,"href":"https:\/\/yalpertem.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/4880\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":4884,"href":"https:\/\/yalpertem.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/4880\/revisions\/4884"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/yalpertem.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=4880"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/yalpertem.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=4880"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/yalpertem.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=4880"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}