![\"\"](\"https:\/\/i0.wp.com\/yalpertem.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2020\/01\/bilge-karasu-gece.jpg?resize=350%2C528\")
<\/p>\nKarasu burada bir \u00e7e\u015fit apati tasviriyle ba\u015fl\u0131yor. Birinci dereceden deneyimlenmemi\u015f, duyulmu\u015f ac\u0131lar kar\u015f\u0131s\u0131ndaki hissizlikten s\u00f6z ediyor. Hemen ertesindeyse \u00e7ok daha bedensel ve ki\u015fisel bir deneyime s\u0131\u00e7r\u0131yor. Bu kez tan\u0131nmayan ba\u015fkas\u0131n\u0131n ac\u0131s\u0131n\u0131 sezememeye ek olarak, kendi hazz\u0131n\u0131 da \u00f6tekiyle payla\u015fmaktan yoksun bireyle birle\u015ftiriyor yaratt\u0131\u011f\u0131 korkulu\u011fu. \u015eimdiden ac\u0131 bir hal ald\u0131. Son olarak, bu fig\u00fcre bir de ba\u015fkas\u0131n\u0131n ac\u0131s\u0131ndan gizli bir haz duyan ki\u015filik \u00f6zelliklerini kat\u0131yor. Yaratt\u0131\u011f\u0131 Frankenstein’\u0131n k\u00f6keniniyse bir k\u00f6t\u00fc niyet ya da zalimlikte de\u011fil, basit\u00e7e cahillikte buluyor. Okuyarak \u00f6\u011frenilemeyen, bir ya\u015fam deneyiminden do\u011fabilecek, belki bir anl\u0131k, ayd\u0131nlanma \u00e7are olabilirmi\u015f hastaya. T\u00fcm bu detaylar birbiriyle o kadar da ili\u015fkili olmayabilir ama d\u00fcn okudu\u011fumdan beri tedirgin edici bir \u015fekilde y\u00fczeye \u00e7\u0131k\u0131yor akl\u0131mda. O y\u00fczden bir ‘cautionary tale’ (e\u011fitici \u00f6yk\u00fc?) olarak stoklamak istedim.<\/p>\n
<\/p>\n
“<\/p>\n
Gazete okurken, birileriyle konu\u015furken, anlat\u0131lan, iletilen ac\u0131lar, k\u00f6t\u00fcl\u00fckler, cinayetler kar\u015f\u0131s\u0131nda, \u00f6l\u00fcmler, k\u0131y\u0131mlar, k\u0131r\u0131mlar kar\u015f\u0131s\u0131nda i\u00e7i oynamas\u0131 gerekti\u011fini duydu\u011fu halde g\u00f6nl\u00fcnden herhangi bir k\u0131p\u0131rt\u0131, herhangi bir \u00fcrperti ge\u00e7meyenler vard\u0131r: Bundan \u00f6t\u00fcr\u00fc kayg\u0131 duyarlar. Kimi ise, herhangi bir \u015fey de duymaz; bundan \u00f6t\u00fcr\u00fc kayg\u0131lanmaz; kayg\u0131lanmay\u0131 anlayamaz… Ta\u015f y\u00fcrekli falan de\u011fildir bu insanlar; imgeleme g\u00fc\u00e7leri, kendi dertlerinden, ac\u0131lar\u0131ndan, g\u00f6zle g\u00f6r\u00fcp elle dokunabildiklerinden \u00f6tesine eri\u015fmemektedir, o kadar. Ayn\u0131 ki\u015filer, a\u011flayan bir \u00e7ocu\u011fun resmi kar\u015f\u0131s\u0131nda, s\u0131radan bir filim, bir \u00f6yk\u00fc, bir oyun kar\u015f\u0131s\u0131nda i\u00e7lenir, \u00fcz\u00fcl\u00fcr, a\u011flar. \u0130mgeleme g\u00fc\u00e7leri, ancak, bir t\u00fcr somutluk kar\u015f\u0131s\u0131nda canlan\u0131r, k\u0131p\u0131rdar.<\/p>\n
Yeni tan\u0131d\u0131\u011f\u0131 biriyle g\u00fczel, doyurucu say\u0131labilecek bir sevi\u015fmeden sonra “bir daha ne zaman bulu\u015fal\u0131m?” sorusuna yan\u0131t bulamayanlar vard\u0131r. G\u00f6zlerini ka\u00e7\u0131ranlar, bahane arayanlar… Kar\u015f\u0131lar\u0131ndakinden ho\u015flanm\u0131\u015flard\u0131r; onunla “y\u0131ld\u0131zlar\u0131n\u0131n bar\u0131\u015fabilece\u011fini” d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcrler de belki, d\u00fc\u015f\u00fcnme \u00e7abas\u0131 g\u00f6sterecek olsalar. Ama o anda s\u0131k\u0131ld\u0131klar\u0131n\u0131, i\u00e7lerinden utanca benzer bir yel esip ge\u00e7ti\u011fini duymakla yetinirler. Ger\u00e7ek s\u0131k\u0131nt\u0131lar\u0131, eksiklikleri ise belki de, gene, imgeleme yetilerinin yoksullu\u011fu, d\u00fc\u015f g\u00fc\u00e7lerinin kavruk kalm\u0131\u015fl\u0131\u011f\u0131d\u0131r. \u00c7i\u011fnemeden yuttu\u011fu bir yemekten sonra bir daha ac\u0131kabilece\u011fini usundan ge\u00e7iremeyen torlar gibidirler bunlar. Yapt\u0131klar\u0131n\u0131n tad\u0131na gere\u011fince varacak, hakk\u0131n\u0131 verecek durumda da de\u011fillerdir; istediklerini bilecek, birka\u00e7 saat ya da birka\u00e7 g\u00fcn sonras\u0131n\u0131 \u00f6ng\u00f6recek g\u00f6rg\u00fcleri de olu\u015fmam\u0131\u015ft\u0131r sanki.<\/p>\n
Bir ya\u015fam bilisizli\u011fidir bu. “Bana dokunmayan y\u0131lan bin ya\u015fas\u0131n” dedirten, ki\u015finin kendine yak\u0131n bulmad\u0131klar\u0131n\u0131n ac\u0131s\u0131 kar\u015f\u0131s\u0131nda \u2014gizli de kalsa\u2014 bir “oh olsun! Dikkat edeydi ya,” duygusu bile uyand\u0131rabilen bir bilisizlik. Bir kafa yoksullu\u011fudur bu. Okumas\u0131n\u0131 \u00f6\u011frenmi\u015f ama ya\u015famad\u0131\u011f\u0131n\u0131n fark\u0131na varamam\u0131\u015flar\u0131n, bir insan\u0131n bir\u00e7ok ya\u015fam\u0131 yan yana s\u00fcrd\u00fcrebilece\u011fini usu almayacaklar\u0131n yoksullu\u011fudur bu; soka\u011fa d\u00fc\u015fmenin, k\u00f6t\u00fcl\u00fcklerle burun buruna gelmenin kimi zaman biraz olsun azaltabildi\u011fi bir yoksulluk…<\/p>\n
“<\/p>\n
Bilge Karasu, Gece, Metis Yay\u0131nlar\u0131, 2019 [1985], 12. bas\u0131m, s. 155-6.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"