bilge karasu, gece, s. 52. (kayran kelimesinin anlam\u0131n\u0131 aray\u0131nca, en ba\u015fta, ek\u015fis\u00f6zl\u00fck’ten)<\/p>\n
![\"\"](\"https:\/\/i0.wp.com\/yalpertem.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2019\/11\/robert-walser-tanner-kardesler.jpg?resize=350%2C537\")
<\/p>\n
“<\/p>\n
Hava giderek \u0131s\u0131n\u0131yordu art\u0131k ve toprak bereketleniyordu, otlardan olu\u015fan kal\u0131n, \u00e7i\u00e7ekli bir hal\u0131 serilmi\u015fti \u00fczerine, arazilerden ve tarlalardan olu\u015fan duman t\u00fct\u00fcyordu, ormanlar, g\u00fczel, taze, zengin ye\u015fillikleri i\u00e7inde b\u00fcy\u00fcleyici bir manzara sergiliyordu. T\u00fcm do\u011fa kendini sergiliyordu, geriniyor, esniyor, e\u011filiyor, kabar\u0131yordu, h\u0131\u015f\u0131rd\u0131yor, v\u0131z\u0131ld\u0131yor ve u\u011fulduyordu<\/em>, mis gibi kokuyor ve g\u00fczel, renkli bir r\u00fcya gibi k\u0131p\u0131rdanmadan yat\u0131yordu. Toprak iyice \u015fi\u015fmi\u015f, ya\u011flanm\u0131\u015f, \u015feffafl\u0131\u011f\u0131n\u0131 yitirmi\u015f ve doymu\u015ftu. Bereketli doygunlu\u011fu i\u00e7inde uzan\u0131yordu adeta. Toprak ye\u015filimtrakt\u0131, koyu kahverengi, siyah lekeli, beyaz, sar\u0131 ve k\u0131rm\u0131z\u0131yd\u0131 ve s\u0131cak bir solukla \u00e7i\u00e7ekleniyor, \u00e7i\u00e7eklenmekten neredeyse \u00f6l\u00fcyordu. Eklemleri se\u011firerek ve mis gibi kokular\u0131n\u0131 sa\u00e7arak tembellik eden pe\u00e7eli bir kad\u0131n gibi hareketsiz yat\u0131yordu. Bah\u00e7elerin g\u00fczel kokular\u0131 caddelere, erkeklerin ve kad\u0131nlar\u0131n \u00e7al\u0131\u015ft\u0131\u011f\u0131 d\u0131\u015far\u0131daki tarlalara kadar ula\u015f\u0131yordu; meyve a\u011fa\u00e7lar\u0131 ferah, c\u0131v\u0131lt\u0131l\u0131 bir \u015fark\u0131yd\u0131 ve yak\u0131n, tombul, kubbeli orman da delikanl\u0131lar\u0131n olu\u015fturdu\u011fu bir koro; ayd\u0131nl\u0131k yollar bu ye\u015filin i\u00e7inden g\u00fc\u00e7l\u00fckle ge\u00e7iyordu. \u0130nsan kayranlarda seyrine dald\u0131\u011f\u0131 beyaz, h\u00fclyal\u0131, miskin g\u00f6ky\u00fcz\u00fcn\u00fc sanki al\u00e7al\u0131rken g\u00f6rd\u00fc\u011f\u00fcn\u00fc ve ku\u015flar gibi \u015fak\u0131rken i\u015fitti\u011fini san\u0131yordu, asla g\u00f6r\u00fcnmeyen ve do\u011faya alabildi\u011fine do\u011fall\u0131kla uyan k\u00fc\u00e7\u00fck ku\u015flar gibi. An\u0131lar geliyordu akla, ama bunlar\u0131 kesip bi\u00e7mek ve derinlere inmek istemiyordu insan, bu elden gelmiyordu, tatl\u0131 bir h\u00fczne kap\u0131l\u0131yor, ama bir ac\u0131y\u0131 tam manas\u0131yla hissedemeyecek kadar uyu\u015fmu\u015f oluyordu. \u00d6ylesine y\u00fcr\u00fcyordu ve yine \u00f6ylesine duruyor, oldu\u011fu yerde d\u00f6rt bir yana d\u00f6n\u00fcyor, uzaklara, yukar\u0131ya, ileriye a\u015fa\u011f\u0131ya, \u00f6telere ve yere bak\u0131yor ve do\u011fadaki bu uyan\u0131\u015f\u0131n yorgunlu\u011fundan etkileniyordu<\/em>. Ormandaki v\u0131z\u0131lt\u0131<\/em>, daha \u00e7\u0131plak\u00e7a kayrandaki v\u0131z\u0131lt\u0131 gibi de\u011fildi, farkl\u0131yd\u0131 ve yine yeni hayallere y\u00f6nelik yeni bir tav\u0131r gerektiriyordu. Bunlarla durmadan m\u00fccadele etmek, kar\u015f\u0131 koymak, nazik\u00e7e geri \u00e7evirmek, kafa yormak ve bocalamak zorunda kal\u0131yordu insan. \u00c7\u00fcnk\u00fc her \u015fey bir bocalamayd\u0131, bir \u00e7abalama ve kendini-zay\u0131f-bulmayd\u0131. Ama tatl\u0131yd\u0131 b\u00f6ylesi, sadece tatl\u0131, bir par\u00e7a zor ve sonra yine biraz hasis, sonra ikiy\u00fczl\u00fc, sonra d\u00fczenbaz, sonra hi\u00e7bir \u015fey, sonra tamamen aptalca; en nihayetinde herhangi bir \u015feyi g\u00fczel bulmak \u00e7ok zorla\u015f\u0131yordu, insan hi\u00e7bir neden g\u00f6remiyordu bunun i\u00e7in, \u00f6ylesine oturuyor, y\u00fcr\u00fcyor, sal\u0131n\u0131yor, s\u00fcr\u00fckleniyor, ko\u015fuyor ve duraks\u0131yordu, bir par\u00e7a bahara d\u00f6n\u00fc\u015fm\u00fc\u015f oluyordu<\/em>. \u0130nsan kendi v\u0131z\u0131lt\u0131s\u0131ndan, gurultusundan ve \u015fak\u0131mas\u0131ndan b\u00fcy\u00fclenebilir mi? Kendi g\u00fczel sal\u0131n\u0131mlar\u0131n\u0131 izlemek bah\u015fedilmi\u015f midir otlara? Bir kay\u0131n a\u011fac\u0131n\u0131n kendi g\u00f6r\u00fcnt\u00fcs\u00fcne sevdalanmas\u0131 m\u00fcmk\u00fcn m\u00fcd\u00fcr? \u0130nsan yorulmuyor ve k\u00f6relmiyordu ama her \u015feyi oldu\u011fu gibi b\u0131rak\u0131yordu, \u00f6ylece y\u00fcr\u00fcyor, bir o yana, bir bu yana \u00f6ylece savruluyordu<\/em>. Bu g\u00f6r\u00fcnd\u00fc\u011f\u00fc haliyle t\u00fcm do\u011fa bir karars\u0131zd\u0131, bir sab\u0131rd\u0131 ve sal\u0131nmakt\u0131 havada. Havada g\u00fczel kokular sal\u0131n\u0131yordu ve t\u00fcm toprak sabrediyor ve bekliyordu. Renkler bahtiyar ifadesiydi bunun. \u00c7i\u00e7ek a\u00e7an bir \u00e7al\u0131l\u0131kta vaktinden erken \u00e7\u00f6km\u00fc\u015f yorgunlu\u011fa ve \u00f6nsezilere dair bir \u015feyler bulabilirdi insan. Bu bir t\u00fcr, art\u0131k-daha-fazlas\u0131n\u0131-istememekti, tepeden t\u0131rna\u011fa bir tebess\u00fcm<\/em>. Ormanla kapl\u0131, mor, esintili da\u011flar uzaklardan, \u00e7ok uzaklardan duyulan borazan sesleri gibiydi, insan manzaray\u0131 biraz \u0130ngilizvari buluyordu, dolgun bir \u0130ngiliz bah\u00e7esi gibiydi, seslerin bu debdebesi, \u00f6r\u00fcnt\u00fc ve \u00e7alkant\u0131s\u0131 duyulara bu yak\u0131nl\u0131\u011f\u0131 hat\u0131rlat\u0131yordu. Manzaran\u0131n \u015fu anda falanca ve filanca yerde de t\u0131pk\u0131 \u015fimdi burada oldu\u011fu gibi olabilece\u011fini d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcyordu insan, y\u00f6re, insan\u0131n g\u00f6nl\u00fcne t\u00fcm di\u011fer y\u00f6releri \u00e7a\u011f\u0131r\u0131yordu. Komikti bu ve uzaklara ta\u015f\u0131yan, al\u0131p g\u00f6t\u00fcren ve yak\u0131na getiren bir \u015feydi: K\u00fc\u00e7\u00fck o\u011flanlar\u0131n getirdikleri gibi bir getirme, \u00e7ocuklar\u0131n verdikleri gibi bir verme, bir s\u00f6z dinleme ve kulak kesilme. \u0130nsan istedi\u011fini s\u00f6yleyebilir ve d\u00fc\u015f\u00fcnebilirdi, hep o ayn\u0131 s\u00f6ylenmemi\u015flik, d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fclmemi\u015flik kal\u0131yordu daima<\/em>! Kolay ve zordu, muhte\u015femdi ve ac\u0131 vericiydi, \u015fiirsel ve do\u011fald\u0131. \u0130nsan \u015fairleri anl\u0131yordu, hay\u0131r, asl\u0131nda anlam\u0131yordu, \u00e7\u00fcnk\u00fc b\u00f6yle y\u00fcr\u00fcrken, \u015fairleri anlad\u0131\u011f\u0131n\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcnmek i\u00e7in fazlas\u0131yla tembelle\u015fiyordu. Herhangi bir \u015feyi anlamaya ihtiya\u00e7 yoktu, insan asla anlamazd\u0131, \u00f6te yandan her \u015fey, bir sese kulak vermeye veya uzaklara bakmaya d\u00f6n\u00fc\u015ferek kendili\u011finden anla\u015f\u0131l\u0131rd\u0131<\/em>, ya da art\u0131k eve gitmenin ve \u00e7ok \u00f6nemsiz de olsa bir g\u00f6revi yerine getirmenin vakti geldi\u011fini hat\u0131rlayarak, \u00e7\u00fcnk\u00fc g\u00f6revler ilkbaharda da yerine getirilmeyi bekliyorlard\u0131.<\/p>\n “<\/p>\n Robert Walser, Tanner Karde\u015fler, \u00e7ev. Cemal Ener, Can Yay\u0131nlar\u0131, 2011 [1907], s. 146-8.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"